english | nederlands

RC 89* Der Abend (“Wie so leis’ die Blätter wehn”)

unfinished work

text source

Max Koch (ed.), Arnim, Klemens und Bettina Brentano, J. Görres (Stuttgart: Union Deutsche Verlagsgesellschaft [n.d.]), 158-159
  • Der Abend (“Wie so leis’ die Blätter wehn”)
  • Brentano, Clemens
  • sopraan, alt en orgel
  • 1908-08-22 00:00:00.0

Nadat Diepenbrock op 22 augustus 1908 twee pogingen had ondernomen om Brentano’s gedicht Der Abend op muziek te zetten voor vocaal kwartet (zie RC 88), veranderde hij zijn aanpak drastisch. Hij koos voor een bezetting van vocaal duo (sopraan, alt) en orgel, ontwierp een melodie waarin een gepuncteerd ritme de dictie kruidt, in een andere maatsoort dan de oorspronkelijke vierkwartsmaat en in een andere toonsoort (B-groot ditmaal). Op de eerste vier pagina’s van een nieuw schetsboek, C-8, noteerde hij een fragment van veertien maten dat vijf tekstregels omvat en dus niet het einde van de eerste strofe bereikt. Kenmerkend is de ondulerende achtsten-beweging in de orgelpartij boven een orgelpunt. …more >

Der Abend (incipit)


Nadat Diepenbrock op 22 augustus 1908 twee pogingen had ondernomen om Brentano’s gedicht Der Abend op muziek te zetten voor vocaal kwartet (zie RC 88), veranderde hij zijn aanpak drastisch. Hij koos voor een bezetting van vocaal duo (sopraan, alt) en orgel, ontwierp een melodie waarin een gepuncteerd ritme de dictie kruidt, in een andere maatsoort dan de oorspronkelijke vierkwartsmaat en in een andere toonsoort (B-groot ditmaal). Op de eerste vier pagina’s van een nieuw schetsboek, C-8, noteerde hij een fragment van veertien maten dat vijf tekstregels omvat en dus niet het einde van de eerste strofe bereikt. Kenmerkend is de ondulerende achtsten-beweging in de orgelpartij boven een orgelpunt.

Dit fragment, dat niet gedateerd is, moet van dezelfde dag stammen, aangezien Diepenbrock op de volgende pagina, die wél van de datering 22 Aug is voorzien, de eerste contouren schetst van de definitieve versie van dit lied voor sopraan en orgel (RC 90).

Désirée Staverman & Ton Braas



Der Abend

Wie so leis’ die Blätter wehn
In dem lieben, stillen Hain,
Sonne will schon schlafen gehn,
Läßt ihr goldnes Hemdelein
Sinken auf den grünen Rasen,
Wo die schlanken Hirsche grasen
In dem roten Abendschein.

In der Quellen klarer Flut
Treibt kein Fischlein mehr sein Spiel,
Jedes suchtet, wo es ruht,
Sein gewöhnlich Ort und Ziel,
Und entschlummert überm Lauschen
Auf der Wellen leises Rauschen
Zwischen bunten Kieseln kühl.

Schlank schaut auf der Felsenwand
Sich die Glockenblume um;
Denn verspätet über Land
Will ein Bienchen mit Gesumm
Sich zur Nachtherberge melden,
In den blauen, zarten Zelten,
Schlüpft hinein und wird ganz stumm.

Vöglein, euer schwaches Nest
Ist das Abendlied vollbracht
Wird wie eine Burg so fest.
Fromme Vöglein schützt zur Nacht
Gegen Katz und Marderkrallen,
Die im Schlaf sie überfallen,
Gott, der über alle wacht.

Treuer Gott, du bist nicht weit,
Dir vertraun wir ohne Harm
In der wilden Einsamkeit,
Wie in Hofes eitlem Schwarm.
Du wirst uns die Hütte bauen,
Daß wir fromm und voll Vertrauen
Sicher ruhn in deinem Arm.

 

The Evening

How softly the leaves blow
In the sweet and quiet grove,
The sun already seeks its rest
And lets its golden tunic
Sink onto the green lawns,
Where the slender deer graze
In the crimson evening light.

In the clear spring waters
The fish no longer play,
For all seek to rest
In their usual place,
Sleeping as they listen
To the soft murmur of the waves,
Cool between bright pebbles.

The slim campanula
Looks around on the cliffside.
A buzzing bee
Flies tardily around
In search of shelter for the night;
It slips into soft blue tents
And is completely silent.

Little birds, your flimsy nest
Is transformed by the song of the night
And becomes as strong as a fortress.
Pious little birds, may God who watches over all
Protect you at night
From the cats’ and martens’ claws
That might attack you whilst you sleep.

Faithful God, you are not far,
We trust in you and fear neither
The wild desert places
Nor the vain crowds at Court.
You will build a tabernacle for us,
That in pious trust
We may rest safe in your arms.

(transl. Peter Lockwood)

 

 

 


  • C-8(1-4) Der Abend (“Wie so leis’ die Blätter wehn”)

    C-8(1-4), not dated

    • location: Diepenbrock Archief Laren
    • pages: unknown